Вясной і ўлетку 2020 года ў цэнтры Менска, у скверы паміж Нацыянальнай акадэміяй навук Беларусі і Цэнтральнай навуковай бібліятэкай навук імя Якуба Коласа пабудаваны помнік-ратонда, інакш архітэктурна-мастацкая кампазіцыя “Залатое кольца беларускай навукі”. Гэта першая частка з запланаванага праекта “Алея славы беларускай навукі”, якая ствараецца ў падворку Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Ідэя гэтага праекта належыць старшыні Прэзідыума НАНБ Уладзіміру Гусакову. Ён жа прапанаваў і назву.
– Так нарадзілася ідэя ратонды з помнікамі беларускім грамадскім дзеячам, якія заклалі падмурак беларускай навукі, – кажа вядомы славуты архітэктар Армен Сяргеевіч Сардараў.
Аўтары помніка: скульптары Алена Хараберуш і Аляксей Пакульніцкі, архітэктар Армен Сардараў. У кампазіцыю гэтага помніка ўваходзяць 7 скульптур: Кірыла Тураўскі, Францішак Скарына, Сімяён Полацкі, Казімір Семяновіч, Яўстах Тышкевіч, Яўхім Карскі, Усевалад Ігнатоўскі. Каля кожнага помніка ўжо зроблены картушы, на якіх знаходзяцца знакамітыя выказванні гэтых навуковых дзеячаў. Побач з Францішкам Скарынам на картушы напісана: “Слова вучыць, выкрывае, выпраўляе і паказвае шлях да праўды!” Кожная цытата асветніка або вучонага, падабраная скульптарамі, мае выхаваўчае значэнне.
“Кнігі – гэта мая невычарпальная крыніца, якая поіць вечнай маладосцю!” (Кірыла Тураўскі.)
“Хто мае мудрасць і трымае яе ў таямніцы, той закапвае чыстае золата ў зямлі”. (Сімяён Полацкі.)
“Я вывучаў вельмі шмат навук, як вольных, так і механічных”. (Казімір Семяновіч.)
“Здагадацца, шукаць, адкрываць, а адкрытае перадаваць людзям …” (Яўстах Тышкевіч.)
“Навука мае сродкі пранікнуць у сівую старажытнасць”. (Яўхім Карскі.)
“Ніколі не знікне творчая сіла чалавечай працы”. (Усевалад Ігнатоўскі)
У цэнтры ратонды стаіць вертыкальная стэла, на якой зроблена капсула часу ў выглядзе зямнога шара. У гэтую капсулу часу павінна быць закладзена пасланне нашчадкам ад беларускіх вучоных нашага часу.
Не раз ужо бачыў, як мінчане і госці беларускай сталіцы радасна любуюцца гэтым славутым помнікам.
Сымон Барыс.
Фотаздымакі Яўгена Пясецкага.
